Бидний тухай
Багш ажилтан
Аннотация. Статья посвящена исследованию роли русского языка как ключевого фак- тора развития международного сотрудничества государственных учреждений приграничных регионов Монголии и России. На примере Ховдского аймака Монголии проведен комплекс- ный анализ современного состояния, потребностей и проблем в сфере внешних связей мест- ных органов власти. Методологическую основу исследования составили анкетирование (110 респондентов) и фокус-интервью с сотрудниками государственных организаций. Результаты исследования выявили, что основным барьером для активизации сотрудничества является низкий уровень владения русским языком среди монгольских кадров (лишь 32% респонден- тов указали на его достаточное знание). При этом выявлена высокая потребность в развитии языковых компетенций, профессиональных обменах и совместных проектах с российскими партнерами. На основе анализа данных разработана модель трансграничного сотрудниче- ства, включающая либерализацию профессиональных контактов, активизацию роли местных органов власти, масштабные мероприятия культурного обмена и системную работу по ин- тенсификации изучения русского языка. Делается вывод о необходимости обновления под- ходов к российско-монгольскому гуманитарному сотрудничеству, где русский язык должен выступить не только средством коммуникации, но и основой для формирования позитивного образа России и реализации совместных мегапроектов. Статья содержит практические реко- мендации для органов власти и образовательных организаций обеих стран.
Эндээс улбаалан Ойрад монголчуудын бүрэлдэхүүнд багтах Өөлд түмний дундрашгүй арвин их өв уламжлал салшгүй хэсэг болох Өөлд уртын дууг өвлөн уламжлагчаар албан ёсоор дуурсагдан байдаг Уртнасангийн Чинбат, түүний хүү Чинбатын Батмөнх, Чинбатын Бат-Өлзий, миний аав Чинбатын Эрдэнэтостын соёлын боловсролд оруулсан хувь нэмрийн талаар товч өгүүлэх болно. Хувь хүний сэтгэлгээ, сэтгэл, үнэлэмжээр соёл үүсдэг, нийтийн эрх ашгийн төлөө үйлчилж, тэр нь соёлын үнэт зүйл болон үлддэг байна. Миний өвөг дээдэс хүн төрөлхтний соёлд, соёлын боловсрол өөр өөрийн өнгө аясаар хувь нэмрээ оруулж явсан гэдэг нь маргаангүй зүйл юм.
RESUME The United Nations has considered cultural education as "the process of acquiring and acquiring knowledge, skills, and correct habits of the national and human cultural values, and its results." In other words, by disseminating knowledge about culture to the public, the population, especially children and youth, will learn to recognize themselves. It is important to see how cultural education has been developed. This work deals with study songs of Oold etnics group, the experience of providing cultural education. It focused on the development of the Mongolian culture, recording, documenting, researching, knowing, and learning about it. RESUME The United Nations has considered cultural education as "the process of acquiring and acquiring knowledge, skills, and correct habits of the national and human cultural values, and its results." In other words, by disseminating knowledge about culture to the public, the population, especially children and youth, will learn to recognize themselves. It is important to see how cultural education has been developed. This work deals with study songs of Oold etnics group, the experience of providing cultural education. It focused on the development of the Mongolian culture, recording, documenting, researching, knowing, and learning about it.
Аннотация: В ООН культурное образование рассматривалось как «процесс приобретения знаний, умений и наыков национальных и общечеловеческих культурных ценностей, а также его результаты». Как пишут исследователи, распространие знания о культуре среди общественности дает возможность, особенно детям и молодежи, познавать культуру, что служит основой изучения пути передачи культурного образования1. В данной статье мы рассматриваем пути передачи протяжных песен оулетов, также способы освоения культурного образования, также нами затрагиваются вопросы о сохранении монгольской культуры, ее документировании, о состоянии изучения.
Зосон зургын 2 дахь үе буюу сөөлжир чагтан тэмдэг-ийн үеэс эхлэн түмэн насан хээ хүртэл хөгжсөн хас хээний үүсэл хөгжил, түүний нүүдлийн соёлын бичил ертөнцөд илэрхийлэн дүрслэх явцад гүйцэтгэх үүргийн талаарх судалгаа
Товч агуулга: НҮБ-аас “Соёлын боловсрол нь үндэсний болон хүн төрөлхтний соёлын үнэт зүйлийг хүртэх, эзэмших мэдлэг, ур чадвар, зөв хэвшлийн цогц чадамжтай болох үйл явц, түүний үр дүн” хэмээх утгаар авч үзсэн. Өөрөөр хэлбэл соёлын талаарх мэдлэгийг олон нийтэд түгээн дэлгэрүүлснээр хүн ам, ялангуяа хүүхэд залуучуудад маань танихуйд суралцана хэмээн үзсэнийг харвал соёлын боловсрол хэрхэн уламжилж ирсэнийг нэгэнт сөхөн үзэх шаардлага чухал байна. Энэ удаад Өөлд уртын дууг өвлөн уламжилж ирсэн байдал буюу соёлын боловсрол олгож ирсэн туршлагын тухай авч үзэж байгаа хэдий харагдах боловч чухалын учир нь Монгол соёлоо хамаалах, бүртгэн баримтжуулах, судлах танин мэдэх, түүнд суралцахын эрхэмлэн хөгжүүлэх явдал байх болно.
Уртын дууны өвлөн уламжлагдах байдал нь язгуур байдлаараа хадгалагдах хамгийн боломжит нөхцөл тухайн орон нутагтаа байдагт гол онцлог нь оршино. Учир нь тухайн нутгийн хэл яриа, соёл, байгалийн өвөрмөц байдал, нутаг усны онцлог нь тухайн өвийн гол өгөгдөл нь болж оршиж байдаг. 2018 оноос эхлэн зохион байгуулагдсан “Нүүдэлчин” соёлын наадам, 2023 оны 8-р сарын 18-20-нд Улаанбаатар хотын Налайх дүүрэг “Тайж” хайрхны бэлд зохион байгуулагдсан нүүдэлчин наадмын үйл явдал өвлөн уламжлагчдын сэтгэгдэл зэрэгт үндэслэв. Сүүлийн үед хийж буй өөрийн судалгааны ажлын үндсэн хэсэг, төрсөн нутаг, ахан дүүсийнхээ өөлд уртын дууг өвлөн уламжлуулж буй бодит байдлаас дүгнэлт хийсэн болно. Эдгээрт үндэслэн Өөлд уртын дууны зарим онцлог, өвийг хадгалан хамгаалах, сурталчлан таниулах, өвлүүлэн уламжлуулах, даяаршлын эрин зуунд баяжуулан хөгжүүлэх зайлшгүй шаардлага байгаад тулгуурлан энэхүү илтгэлийг бичив.
Хүний эрхэм чанар хүүхдийн хөгжил гэдэг оюун санаа, бие бялдар, сэтгэц нийгэмшихүйн үзүүлэлтэнд гарч буй ахиц дэвшлээр тодорхойлдог. Энэхүү ахиц дэвшил нь гэр бүл, сургалтын орчин болон байгалиас өгөгдсөн авьяас, өвлөн уламжлагдаж ирсэн үйл явдлуудаар дэмжигдэж байнга тасралтгүй явагдаж дараагийн илүү дээд шатанд хүрэх, эсвэл орчноос, нөлөөллөөс улмаас тухайн хүүхдийн оюун санаа, бие бялдар, бусдын ятгалтаас болж саатал гарч зогсох, түүнчлэн хөгжлийн буруу чиг хандлагаруу өсрөх байдлаар илэрч болно. Тиймээс хүүхдийг багаас нь бүр эхийн хэвлийд байхад нь хөгжим сонсгож сургах нь бидний үүрэг болоод байна.
